Waarom botsten SP en minister over energierekening en steun aan Oekraïne?

In de Tweede Kamer is woensdag een felle woordenwisseling ontstaan over de vraag of Nederland genoeg doet voor mensen die hun energierekening niet kunnen betalen, terwijl er wel geld naar Oekraïne gaat. Dat gebeurde tijdens het debat over de begroting van Buitenlandse Zaken voor 2027, zo blijkt uit het nog ongecorrigeerde verslag van de Kamer.

SP-Kamerlid Sarah Dobbe zette het onderwerp op tafel. Volgens haar overweegt een kwart van de Nederlanders deze winter de verwarming niet aan te zetten uit angst voor de rekening. Ze noemde ook een half miljoen Nederlanders die volgens haar al in energiearmoede leven. Dobbe zette het noodfonds van 193 miljoen euro af tegen de wintersteun voor Oekraïne, die volgens haar 400 miljoen euro per jaar bedraagt. "Het zijn gewoon politieke keuzes om mensen wel of niet in de kou te laten zitten", zei ze.

Dobbe benadrukte dat haar partij de steun aan Oekraïne niet ter discussie stelt. Op de vraag of de SP militaire steun steunt, antwoordde ze: "Wij hebben militaire steun voor Oekraïne altijd gesteund." Haar punt was volgens haar dat het draagvlak voor die steun afbrokkelt als mensen thuis in de kou zitten. Als oplossingen noemde ze onder meer een permanent energieplafond, een lagere energiebelasting en het weer in publieke handen brengen van energiebedrijven.

Minister Tom Berendsen van Buitenlandse Zaken ging niet mee in die redenering. "Ik vind dat de directe link die wordt gelegd tussen energiearmoede in Nederland en onze steun aan Oekraïne er niet op die manier zou moeten zijn", zei hij. Hij wees erop dat energiearmoede niet op zijn terrein ligt, maar bij collega's in het kabinet. Volgens Berendsen maakt het kabinet een bewuste keuze om te investeren in Oekraïne en in Defensie, omdat dat volgens hem de veiligheid en de toekomst van de Nederlandse samenleving raakt.

De minister zei wel begrip te hebben voor mensen die het zwaar hebben. "Ik snap dat het zwaar is voor mensen op het moment dat de prijzen hoog zijn", zei hij. Het kabinet bekijkt volgens hem hoe mensen zo goed mogelijk geholpen kunnen worden. Concrete nieuwe maatregelen kondigde hij in dit debat niet aan.

Dobbe bleef bij haar standpunt dat mensen die moeten kiezen tussen zorg, boodschappen en verwarming dat verband zelf wel leggen. Ze vroeg de minister meerdere keren of het kabinet beseft dat dit het draagvlak voor zijn eigen beleid kan ondermijnen.

Wat betekent dit voor jou? In dit debat is niets besloten over extra hulp bij de energierekening. Over begrotingen en eventuele steunmaatregelen stemt de Kamer apart. Heb je nu al moeite met je energierekening, neem dan contact op met je energieleverancier of je gemeente; veel gemeenten hebben een eigen loket voor hulp bij geldzorgen.

Wil je het debat zelf terugzien of live meekijken met de Kamer? Dat kan op onze pagina Tweede Kamer live: www.actueelnieuws.nl/tweede-kamer

Bronnen: officieel (ongecorrigeerd) verslag van de Tweede Kamer, 23e vergadering, woensdag 11 november 2026, debat over de begroting Buitenlandse Zaken (37020-V), via de open data van de Tweede Kamer.